logohvo

Excursie

Tapijt van Vlaardingen
Tapijt van Vlaardingen 4 panelen Small
 Dirk III standbeeld Vl stadhuis Small 2

Verslag van de excursie met de “Tijdgeest” naar Vlaardingen op zaterdag 19 mei 2018

Vorig jaar op 20 mei voeren we oostelijk naar Moordrecht. Nu een jaar later, op zaterdag 19 mei 2018 was de reis westelijk tegen de wind in naar Vlaardingen wederom met het historische binnenvaartschip “Tijdgeest” van de heer Piet Mourik. Gelukkig was iedereen voorzien van de juiste kleding. Rotterdam, Schiedam en Vlaardingen te zien vanaf de rivier is nog altijd een verrassende ervaring. Zeer zeker als je Rotterdam al kent vanaf de 2de Wereldoorlog.

Waarom naar Vlaardingen? Dit jaar, vanaf 6 april t/m 18 november, wordt namelijk herdacht de “Slag bij Vlaardingen” in 1018, dus 1000 jaar geleden. Eveneens is te zien een expositie over “5000 jaar leven met water, maak kennis met de bewoners van de delta en hoe ze overleefden met water” en een expositie “Vlaardingen Haringvisserijstad”.
We werden om 2 uur ontvangen door een gepensioneerde medewerker van het “Museum Vlaardingen” en tijdens de rondleiding hadden we het niet beter kunnen treffen.
De Slag wordt in Vlaardingen uitbundig herdacht met de onderwerpen als: “Stap 1000 jaar terug in de tijd”, “Ontdekt het boerendorp Flardinga”, “Hoe het uitgroeide tot een handelsnederzetting”, “Ontmoet Dirk III, schurk en held”, “Verwonder je over de Slag bij  Vlaardingen”, “Kom alles te weten over het graafschap Holland”, enz.
 In feite is het voor de bezoeker een teruggaan naar de middeleeuwen, in de wereld van “Flardinga”, een kleine nederzetting waar graaf Dirk de derde in 1018 (ten onrechte!) de baas was. Dirk was slechts graaf van West-Frisia. Vanuit zijn burcht bestuurde hij het gebied, waar in 1018 voornamelijk boeren woonden. De gewonnen slag bij Flardinga luidde een bloeiperiode in van Vlaardingen als handelsstad en van het graafschap, dat rond 1100 “Holland” zou gaan heten. De bloeitijd eindigde vanaf 1163 door overstromingen. Vlaardingen komt in latere eeuwen tot ontwikkeling als haringvisserijstad.

Hoe kwamen de Vlaardingers in 1018 terecht in zo’n hevige veldslag? Graaf Dirk III neemt rond het jaar 1000 het heft in handen in Flardinga, ver van zijn heer, de Duitse keizer Hendrik II. De mannen van de graaf eisen geld of goederen  van handelsschepen die op doortocht zijn van Engeland naar Tiel. Dirk laat boeren land bewerken langs de rivieren (toen Merwede) dat niet zijn eigendom is. Inde ook belastingen van boeren die in het gebied grond bewerkten van de bisschoppen van Utrecht, Trier en Keulen. De keizer kan de klachten van de brutale graaf niet negeren en moet ingrijpen met een strafexpeditie. Op 29 juli 1018 bereikt een keizerlijke vloot Flardinga. Zwaarbewapende krijgers marcheren richting de burcht. De drassige omgeving met sloten en kreken bemoeilijkt hun opmars. De mannen van Dirk III leggen een hinderlaag en verspreiden het valse gerucht dat legeraanvoerder hertog Godfried is gevlucht. Paniek breekt uit  onder de keizerlijke soldaten. Dirk en zijn mannen kennen het terrein en hakken het keizerlijke leger in de pan. Dirk wint de eerste grote veldslag in de geschiedenis van het graafschap dat later Holland zou heten. De overwinning wordt gezien als het begin van de onafhankelijkheid van Holland en het latere Nederland.
In navolging van het wereldberoemde Tapijt van Bayeux in Frankrijk, waar de slag bij Hastings van 1066 is afgebeeld, is de archeologische werkgroep Helinium met behulp van een groep dames bezig de Slag bij Vlaardingen in een tapijt te borduren. De panelen zijn geheel in de stijl van het Tapijt van Bayeux. De afbeeldingen zijn gemaakt door de illustrator John Rabou in het kader van een eerdere tentoonstelling.

Zeer tevreden voerden we om half vijf terug naar Ouderkerk a/d IJssel met dank aan onze driekoppige bemanning voor hun goede zorg tijdens de reis.

===========================================================================================

 Verslag van de excursie met de "Tijdgeest" naar Moordrecht op zaterdag 20 mei 2017

Op deze zaterdagochtend voeren wij wederom met het historische binnenvaartschip de Tijdgeest van dhr. Piet Mourik, dit keer naar Moordrecht, waar we aanlegden in het dorp naast het pontje naar Gouderak.

Het bezoek aan Moordrecht begon met een wandeling vanaf het veer over de Dorpsstraat richting voormalig weeshuis met als gids Eef Oosterwijk. Het is het dorpsdeel dat vanaf 2008 van rijkswege is aangewezen als beschermd dorpsgezicht. De Dorpsstraat telt dan ook een twaalftal gevarieerde rijksmonumenten, zoals deftige herenhuizen, pastorie, maar ook een aantal die een andere bestemming had in het verleden dan thans, zoals het voormalige raadhuis (thans een Chinees restaurant), rechthuis/ambachtshuis, herberg enz.. De huizen aan de IJsselzijde hebben lange tuinen naar de IJssel, dat in het verleden veel aanzien gaf. Opmerkelijk is het hoogteverschil van de Dorpsstraat met de Hollandsche IJssel. Ondanks dit verschil bleek in 1953 dat het water hoger dan de Dorpsstraat kon komen. Op verscheidene plaatsen zijn er dan ook zogenaamde coupures, dijkdoorgangen die bij hoge springvloeden dubbel met balken kunnen worden afgesloten, bv. bij het veer. De wandeling eindigde met een bezoek aan de Oudheidkamer het Weeshuis van de Historische Vereniging Moordrecht in het neoclassicistische voormalige weeshuis, bejaardenhuis en daarna voormalig gemeentehuis. De vroegere raadzaal is thans trouwzaal met de vier jaargetijden behangschilderingen, op die dag niet te zien. Wel te zien was de uitgebreide expositie over het wel en wee van de scholen in Moordrecht met afbeeldingen die ons deed herinneren aan onze eigen voormalige expositie in Ouderkerk a/d IJssel. Heel veel plezier beleefden we aan de presentatie van  touwslager Bert Bouthoorn. Het ging gepaard met werkelijk touwslaan. Bij het afscheid  kregen we als geheugensteun mee een aantal publicaties over Moordrecht, waaronder over touw. Teruggaande bezochten we de graftombe/kelder van de familie Drost-IJserman. De familie (steenfabrikanten) heeft een belangrijke rol in Moordrecht gespeeld, o.a. kwam in hun opdracht tot stand het bovenvermelde weeshuis. De tijd was helaas tekort om de kerk te bezoeken.

In het begin van de middag werd terug gevaren. Een tegenbezoek van de Historische Vereniging Moordrecht, vermoedelijk met hetzelfde vaartuig, is te verwachten. Het was een zeer interessante en gezellige excursie dankzij de inzet en gastvrijheid van de Historische Vereniging Moordrecht en met veel dank aan schipper Piet Mourik en zijn kundige assistent Thomas.

===============================================================================

Verslag van de vaarexcursie met de "Tijdgeest" naar Gouda op zaterdag 28 mei 2016

Op een prachtige zaterdag verzamelden onze leden zich aan boord van het historisch binnenvaartschip Tijdgeest van Piet Mourik in de passantenhaven van Ouderkerk, ditmaal voor een vaartocht naar Gouda.

Onderweg werden verhalen verteld over de plaatsen en huizen die we vanaf de IJssel goed konden zien liggen. We voeren langs Moordrecht en Gouderak, daarna onder de nieuwe Gouderakse brug door richting Gouda.
Daar eenmaal aangekomen werd besloten, gezien de hitte en de leeftijd van sommige leden, om aan boord te blijven en met het schip door de stad te varen.

Het werd een drie-sluizen-tocht. Via de Mallegatsluis kwamen we in de oude museumhaven terecht, met de vele bruinevloot schepen en voeren daarna door de smalle Turfsingelgracht en twee ophaalbruggen, de Guldenbrug en de Wachtelbrug, naar de volgende Ir. de Kock van Leeuwensluis, gelegen tegenover het Bolwerk. Er werd verder gevaren, de Nieuwe Gouwe in door het industrie gebied van Gouda naar het Gouwekanaal en tenslotte via het gerenoveerde Julianasluizen complex weer de IJssel in. Daarmee begon alweer onze terugtocht.
Rond 16 uur meerden we aan in Ouderkerk. Aan dit zeer geslaagde uitstapje was helaas een einde gekomen, met veel dank aan schipper Piet Mourik en zijn kundige assistent Thomas.

====================================================================

Verslag van de vaarexcursie naar Gouderak en het gemaal Verdoold op zaterdag 23 mei 2015

Op een druilerige zaterdagmorgen verzamelden 16 leden zich aan boord van het historisch binnenvaartschip Tijdgeest van Piet Mourik in de passantenhaven van Ouderkerk, voor een vaartocht naar Gouderak.

Daar werd afgemeerd bij de veerpont en via een klim over het reserve pontje werd de vaste wal bereikt. Na een korte wandeling door het dorp werd het gemaal Verdoold bezocht, onlangs geheel gerestaureerd. Het bestuur van de Historische Vereniging Golderake heette ons met koffie en thee hartelijk welkom in haar nieuwe vergader en expositie ruimte. Een uitleg over de geschiedenis en een rondleiding door het geheel gerestaureerde en technisch vernieuwde gemaal sloot dit bezoek af. De pompinstallatie werd hierbij zelfs in werking gesteld.

Aan het begin van de middag vertrokken we voor de terugtocht naar Ouderkerk, waar het zonnetje weer doorbrak. Aan de zeer geslaagde en leerzame excursie was helaas een einde gekomen, met dank aan schipper Mourik en de Historische Vereniging Golderake.

gemaal verdoold Small

==================================================================